Uredba o podsticanju direktnih investicija

Uredba o podsticanju direktnih investicija definiše finansijske podsticaje za nove investicije u Crnoj Gori i ima za cilj unapređenje poslovnog ambijenta države i povećanje konkurentnosti privrede. Pomenuti akt teži privlačenju novih investitora, povećanju zaposlenosti, naročito u manje razvijenim područjima Crne Gore, kao i uravnoteženju regionalnih razlika. Kroz obezbjeđivanje adekvatnih podsticaja direktno će se uticati na investicione odluke potencijalnih investitora koji razmatraju da se pozicioniraju na tržištu Crne Gore.

Investitori koji realizuju investicione projekte u Crnoj Gori mogu biti korisnici finansijskih podsticaja dodijeljenih od strane Vlade Crne Gore.

Sredstva za podsticanje investicija se dodjeljuju na osnovu javnog oglasa i to za investicione projekte čija je minimalna vrijednost ulaganja 500.000 € i kojima se obezbjeđuje otvaranje najmanje 20 novih radnih mjesta u roku od tri godine, od dana zaključivanja ugovora o korišćenju sredstava u Glavnom gradu i južnom regionu, dok je za sjeverni i centralni region (osim Glavnog grada) taj iznos 250.000 €, a neophodno je obezbjediti najmanje 10 novih radnih mjesta. Podsticaji za novo radno mjesto su od 3000€ do 10000€. Osim toga, za kapitalne investicije veće od 10 miliona € koji stvaraju najmanje 50 novih radnih mjesta, podsticaji se mogu dodijeliti u visini do 17% vrijednosti investicije. Uredba takođe predviđa mogućnost refundacije troškova za izgradnju infrastrukture neophodne za realizaciju investicionog projekta.

Prema Uredbi o podsticanju direktnih investicija, strani investitor može biti korisnik sredstava ako osnuje privredni subjekat u Crnoj Gori.

 

Faze procesa dodjele sredstava za podsticanje direktnih investicija:

Visina sredstava za podsticanje investicija koja mogu biti dodijeljena velikim privrednim društvima se utvrđuje do 50% opravdanih troškova za realizaciju investicionog projekta, odnosno do 60% opravdanih troškova za srednja privredna društva i do 70% za mala privredna društva.[1]

Za kapitalne investicije mogu se bez sprovođenja postupka bodovanja dodijeliti sredstva za podsticanje investicija u visini od 17% od ukupne vrijednosti investicionog projekta, a u skladu sa ovom uredbom.

Više informacija u vezi sa Uredbom o podsticaju direktnih investicija na linku http://www.srp.gov.me/naslovna/uredba_investicije/156942/Nova-Uredba-o-podsticanju-direktnih-investicija.html.

 

  • Program podsticaja klastera u Crnoj Gori

Sveobuhvatan zakonski, strateški i institucionalni pristup razvoju malog i srednjeg preduzetništva pretpostavka su jačanja konkurentske sposobnost crnogorskih preduzeća i ravnomjernijeg regionalnog razvoja. Za jačanje konkurentske sposobnosti preduzetnika, mikro, malih i srednjih preduzeća, naročitu važnost ima njihovo udruživanje u klastere.

Jačanjem preduzetništva i podizanjem njihove konkurentnosti kroz udruživanje u klastere doprinosi se povećanju zaposlenosti, supstituciji uvoza, podsticanju domaće proizvodnje i izvoza, unapređenju poslovnog ambijenta, ravnomjernijem regionalnom razvoju, kao i boljem korišćenju prirodnih i proizvodnih kapaciteta.

Cilj Programa je finansijska podrška za preduzetnike, mikro, mala i srednja privredna društva u stopostotnom privatnom vlasništvu koji su dio klastera, kroz ulaganja u materijalnu, nematerijalnu imovinu i operativne troškove poslovanja, radi jačanja kapaciteta klastera i pozicioniranja na domaćem i inostranom tržištu. Finansijska podrška zasnovana je na principu refundacije tj. povraćaja dijela troškova.

Odobrena pomoć od strane Ministarstva ekonomije će pokrivati do 65% opravdanih troškova nabavne vrijednosti opreme bez poreza na dodatu vrijednost, za klastere koji djeluju na teritoriji manje razvijenih jedinica loklane samouprave, odnosno do 50% opravdanih troškova za klastere iz ostalih područja, a najviše do 10.000 € po jednom aplikantu. Preostalih 35%, odnosno 50% troškova nabavke opreme pokriva aplikant, iz sopstvenih izvora. U skladu sa principom refundacije, preduzeće finansira 100% svih troškova nabavke opreme za koju konkuriše, a onda mu se nakon podnošenja dokumentacije, koja dokazuje utrošak sredstava nabavke opreme, odobrava finansijska pomoć.

 

Strateški prioritetne djelatnosti koje su predmet sufinansiranja obuhvataju:

-          Poljoprivrednu proizvodnju i preradu

-          Drvopreradu

-          Ostale proizvodne djelatnosti (osim proizvodnih djelatnosti koje nijesu obuhvaćene ovim programom).

Investiciono razvojni fond Crne Gore realizuje ovaj Program direktnim kreditiranjem korisnika kredita (http://www.irfcg.me/me/2015-01-13-12-25-17/program-podrske-klasterima). Krediti koji se odobravaju po ovoj kreditnoj liniji, a finansiraju se iz sredstava Evropske Investicione Banke (EIB-a), odobravaju se po kamatnoj stopi za 0,50 % nižoj u odnosu na kamatu definisanu u daljem tekstu.

Kreditini uslovi:

Maksimalni iznos do 500.000,00 € (Odbor Direktora IRF može u posebnim slučajevima odobriti veći iznos kredita od nevedenog maksimuma u skladu sa posebno definisanim kriterijumima);

Minimalni iznos 10.000,00 €;

Kamata 4,00% na godišnjem nivou uz proporcionalan sistem obračuna kamata;

Rok otplate do 8 godina (uključujući grace period);

Grace period do 2 godine.

Posebni uslovi kreditiranja:

Za projekte koji se realizuju u opštinama na sjeveru Crne Gore kamatna stopa iznosi 3,50% na godišnjem nivou uz proporcionalan sistem obračuna kamate.

  • Program povećanja regionalne i lokalne konkurentnosti kroz usaglašavanje sa zahtjevima međunarodnih standarda poslovanja za period 2014.-2016. godine

Cilj ovog Programa je da obezbijedi podršku preduzetnicima, malim i srednjim privrednim društvima (MSP), naročito iz manje razvijenih opština i Sjevernog regiona, da u što većoj mjeri povećaju svoju konkurentnost, prvenstveno kroz usaglašavanje sa zahtjevima međunarodnih standarda koji se odnose na proizvode, sisteme menadžmenta, osoblje, ispitivanje, kontrolisanje i sertifikaciju i podršku za dobijanje akreditacije za ocjenjivanje usaglašenosti.

Program se u periodu 2014-2016. godine, u okviru prve komponente, odnosi na refundaciju do 70% opravdanih troškova akreditacije onih privrednih društava koja su akreditovana za tijela za ocjenu usaglašenosti i to za seriju standarda MEST EN ISO/IEC 17000 (17025, 17020, 17021, 17065, 17024) – akreditacija metroloških i testing laboratorija, sertifikacionih tijela, kontrolnih kuća i sl. Troškovi aktivnosti akreditacije za tijela za ocjenu usaglašenosti su predmet refundacije jedino ukoliko je privredno društvo dobilo akreditaciju od Akreditacionog tijela Crne Gore.

Druga komponenta ovog Programa za period 2014-2016. godine se odnosi na refundaciju do 70% opravdanih troškova za implementaciju/uvođenje sljedećih standarda na dobrovoljnoj osnovi (sa sertifikacijom i resertifikacijom): a) serija MEST EN ISO 9001 b) standard MEST ISO 14001  c) serija MEST OHSAS 18000 d) uputstvo HALAL e) standard MEST EN 22000. U okviru druge komponente Programa, podržava se refundacija troškova za uvođenje ili implementaciju standarda, koja podrazumijeva: angažovanje konsultanta; ocjenjivanje postojećeg stanja – veza među procesima i/ili za HACCP i MEST ISO 22000 analiza rizika sa kritičnim tačkama; izradu dokumentacije.

Organizaciono-operativnim dijelom u vezi sa navedenim programom upravlja Ministarstvo ekonomije.

U vezi sa svim navedenim programima, privredna društva mogu koristiti sve pomenute modele podsticanja, ukoliko su za to ispunjeni definisani uslovi.

 

Subvencije za zapošljavanje:

Subvencije može koristiti poslodavac koji zaposli:

  • Lice sa najmanje 40 godina života;
  • Nezaposleno lice Romi, Aškalije ili Egipćani;
  • Lice koje se nalazi na evidenciji Zavoda duže od 5 godina;
  • Lice koje je zaposleno na izvođenju javnih radova;
  • Lice na neodređeno vrijeme nakon obavljanja pripravničkog staža;
  • Lice za čijim je radom prestala potreba (tehno-ekonomskki viškovi), a nalazi se na evidenciji Zavoda;
  • Lice koje je zaposleno radi obavljanja sezonskih poslova;
  • Nezaposleno lice sa preko 25 godina staža osiguranja, koje je korisnik novčane naknade;
  • Lica u biznis zonama.

Za lica iz ove Uredbe poslodavac ne plaća:

  • doprinose za obavezno socijalno osiguranje na zarade (doprinos za penzijsko invalidsko osiguranje, doprinos za zdravstveno osiguranje, doprinos za osiguranje od nezaposlenosti, doprinos za Fond rada);
  • porez na dohodak fizičkih lica.

(Uredba o subvencijama za zapošljavanje određenih kategorija nezaposlenih lica, Sl. list CG br. 11/2012)

 

Poreske olakšice:

U privredno nedovoljno razvijenim opštinama u Crnoj Gori, čiji je indeks razvijenosti ispod 75, Zakonom o porezu na dobit je uređeno da novoosnovano pravno lice ne plaća obračunati porez na dobit za prvih osam godina poslovanja. Takođe, Zakonom o porezu na dohodak fizičkih lica poreskom obvezniku, obračunati porez na dohodak za prvih osam godina poslovanja umanjuje se 100%. Poresko oslobođenje, ne odnosi se na poreskog obveznika koji posluje u sektoru primarne proizvodnje poljoprivrednih proizvoda, transporta ili brodogradilišta, ribarstva i čelika. Navedenim zakonima definisana je poreska olakšica za investitore, u vidu oslobađanja od plaćanja poreza ukoliko njihov ukupan iznos ne pređe visinu od 200.000€ za prvih osam godina poslovanja.

Ako je iznos poreske obaveze (izlazni porez) u poreskom periodu manji od iznosa ulaznog PDV-a, koji poreski obveznik može odbiti u istom poreskom periodu, razlika mu se priznaje kao poreski kredit za naredni poreski period, odnosno na zahtjev vraća se u roku od 60 dana od dana podnošenja prijave za obračun PDV.

Poreskom obvezniku koji pretežno izvozi proizvode i poreskom obvezniku koji u više od tri uzastopna obračuna PDV iskazuje višak ulaznog PDV, razlika PDV vraća se u roku od 30 dana od dana podnošenja prijave za obračun PDV.

Ukoliko je poreskom obvezniku istekao rok za plaćanje drugih poreza, razlika po osnovu PDV mu se umanjuje za iznos poreskog duga.